تحقیق عوامل موثر بر بهبود عملکرد مالی بانک‌ها و مدل‌های ارزیابی عملکرد مالی   شامل  49 صفحه به صورت فایل ورد و قابل ویرایش می باشد که یکی از تحقیق های جامع و کامل در مورد   عوامل موثر بر بهبود عملکرد مالی بانک‌ها و مدل‌های ارزیابی عملکرد مالی  می باشد و دارای منابع معتبر می باشد

۱- مقدمه

هرسازمان به منظور آگاهی از میزان مطلوبیت و مرغوبیت فعالیتهای خود بهویژه در محیطهای پیچیده و پویا، نیاز مبرم به سیستم ارزیابی عملکرد مالی دارد. فقدان سیستم ارزیابی عملکرد مالی در یک سازمان به معنای عدم برقراری ارتباط با محیط درون و برون سازمان تلقی میشود که پیامد آن کهولت و در نهایت مرگ سازمان است. بانک‌ها نیز همانند سایرسازمان‌ها در ایران برای ارایه خدمات متنوع‌تر، سریع‌تر و مدرن‌تر و امکان رقابت وادامه حیات درموج گسترده اطلاع رسانی وتوسعه خدمات ویژه بانکی، نیازمند ارزیابی عملکرد مالی مستمر شعب خود هستند. براساس شواهد و مدارک مستند روش‌های موجود ارزیابی عملکرد شعب بانک‌ها اغلب تجربی و فاقد پشتوانه محکم علمی بوده و به دلیل استاندارد نبودن این روشها، نتایج آن در بانک‌های مختلف با یکدیگر قابل مقایسه نیستند و همچنین روش‌های موجود در قریب به اتفاق موارد صرفاً خروجی بانک را ملاک ارزیابی عملکرد مالی قرار داده و کمتر به مقایسه نسبت خروجی‌ها به ورودی‌های شعب پرداخته می‌شود. به طور مثال در اغلب شعب بانک‌ها و مؤسسات مالی و اعتباری بر اساس خروجی‌های شعب که شامل منابع، مصارف، خدمات، مطالبات معوق و سود و زیان است ارزیابی عملکرد مالی شعب را انجام می‌دادند، اما در دهه اخیر و با ورود بانک‌های خصوصی به این حوزه، رقابت در صنعت بانکداری متبلور شده است ،به گونه‌ای که بانک‌های دولتی در ادوار مشخص نسبت به پایش عملکرد مالی خود اقدام می‌کنند تا ضمن بهره‌برداری از تکنولوژی روز، توجه به نیاز مشتریان و … از گردونه رقابت خارج نشوند. بانکداری در ایران طی دهه اخیر با تغییر و تحولاتی در عرصه‌ مقررات زدایی و تکنولوژی‌های جدید در خدمات مواجه بوده و تعیین اهداف رشد از جانب بانک‌هایی که اغلب دولتی هستند این نظام را به سوی رقابتی شدن پیش می‌برد. با افزایش زمینه رقابت در سیستم بانکداری ایران، بانک ها باید همواره به پایش عملکرد مالی خود بپردازند و هر ساله عملکرد مالی خود را با استفاده از مدل‌های مناسب نسبت به رقبا بسنجند. در این زمینه بانک‌ها می‌توانند با توجه به مزیت‌های رقابتی خود و تقویت آن‌ها موفقیت خود را در رقابت با سایر رقبا تا حد زیادی تضمین نمایند.

۲-۲- تعاریف

۲-۲-۱- نرخ بازده دارایی‌ها

نرخ بازده دارایی‌ها (ROA) یکی از نسبت های مالی است که از طریق تقسیم سود خالص بعلاوه هزینه بهره به مجموع دارایی ها بدست می آید. ROA به مهارت های تولید و فروش شرکت مربوط می شود و بوسیله ساختار مالی شرکت تحت تاثیر قرار نمی‌گیرد. بدلیل استفاده از سود حسابداری در محاسبه نرخ بازده دارایی ها، ایرادهایی که بر سود حسابداری وارد است، بر این معیار نیز وارد می‌باشد. با توجه به این که دارایی‌ها در تراز نامه به خالص ارزش دفتری نشان داده می‌شوند، بنابراین ارزش واقعی دارایی‌ها ممکن است بسیار پایین‌تر یا بالاتر از ارزش های دفتری آنها باشد، بنابراین ROA پایین ضروتاً به این مفهوم نیست که دارایی‌ها باید در جای دیگری بکار گرفته شوند. همچنین ROA بالا به این مفهوم نیست که شرکت می‌بایست نسبت به خرید همان دارایی ها و کسب بازده بیشتر اقدام نماید (جهانخانی و سجادی، ۱۳۷۴).

۲-۲-۲- نسبت Q توبین

نسبت Q توبین یکی دیگر از ابزارهای اندازه گیری عملکرد شرکت ها می باشد که از طریق تقسیم ارزش بازار شرکت به ارزش دفتری یا ارزش جایگزینی دارایی‌های شرکت بدست می‌آید. این نسبت توسط آقای جیمز توبین در تجزیه و تحلیل‌ها اقتصاد کلان به‌منظور پیش بینی آینده فعالیت‌های سرمایه‌گذاری در سال ۱۹۷۸ مطرح شد. هدف وی برقراری یک رابطه علت و معلومی بین شاخص Q توبین و میزان سرمایه گذاری انجام شده توسط شرکت بود. اگر شاخص Q توبین محاسبه شده برای شرکت بازار بزرگتر از یک باشد، انگیزه زیادی برای سرمایه‌گذاری وجود دارد، به‌عبارتی نسبت Q توبین بالا، معمولاً نشانه ی ارزشمندی فرصت‌های رشد شرکت می‌باشد. اگر نسبت Q توبین کوچک‌تر از یک باشد سرمایه‌گذاری متوقف می‌شود. در صورتی که شرکت از تمامی فرصت‌های سرمایه گذاری بهره برداری کند ارزش نهایی Q توبین به‌سوی عدد واحد یک میل پیدا می کند (همتی و همکاران، ۱۳۹۰).

۲-۲-۳- ارزش افزوده اقتصادی

در حالی که MVA تاثیر اقدام‌های مدیریت را از زمان شروع فعالیت شرکت اندازه گیری می‌کند، ارزش افزوده اقتصادی بر اثربخشی مدیریت در یکسال معین تاکید دارد. EVA برآورد سود اقتصادی واقعی یک شرکت در یک سال می باشد و تفاوت زیادی با سود حسابداری دارد. EVA بیانگر باقیمانده سود پس از کسر هزینه سرمایه است. در حالی که سود حسابداری بدون در نظر گرفتن هزینه سرمایه تعیین می‌شود. تامین مالی از طریق سهامداران هزینه دارد، زیرا وجوه تهیه شده توسط سهامداران می‌توانست در جای دیگر با بازده مناسب سرمایه گذاری شود. با سرمایه گذاری در شرکت، سهامداران فرصت سرمایه‌گذاری در جای دیگر را از دست می‌دهند. بازده سرمایه از دست رفته با ریسک مشابه، هزینه فرصت نامیده می‌شود. EVA معیاری برای اندازه‌گیری توانایی مدیریت جهت افزایش عملکرد مالی و ارزش افزوده به سرمایه جدید است. باید توجه داشت که EVA می‌تواند هم برای کل شرکت و هم در بخش‌های مختلف یک شرکت به کار رود. بنابراین EVA مبنایی را برای تعیین عملکرد مالی مدیریت در تمامی سطوح ارائه می دهد. هر چقدر EVA شرکت بیشتر باشد، وضعیت آن شرکت مطلوب‌تر است، غالباً EVA به عنوان مبنای اصلی برای پاداش مدیران در نظر گرفته می‌شود (احمد پور و یحیی زاده فر، ۱۳۸۳، صص۹۱-۸۹ ) .البته در ادامه به تفصیل در مورد EVA ونحوه ی محاسبه آن توضیح خواهیم داد.

۲-۲-۴- ارزش افزوده اقتصادی تعدیل شده

همان‌طوری که گفته شد، EVA به‌صورت زیر محاسبه می‌گردد:

   (۱-۱)                                                                                    EVA = (r-c) × capital                                                                                           در فرمول (۱-۱) برای محاسبه هزینه سرمایه بکار گرفته شده از خالص ارزش دفتری دارایی‌ها استفاده می‌شود. اگر بجای خالص ارزش دفتری دارایی‌ها، ارزش روز خالص دارایی‌ها بکار گرفته شود، مبلغ بدست آمده نشان دهنده ارزش افزوده اقتصادی تعدیل شده یا REVA می باشد. در این فرمول Capital نشان دهنده ارزش دفتر اقتصادی دارایی های می باشد و C نشان دهنده هزینه سرمایه بکار گرفته شده در شرکت است که از WACC یا میانگین موزون هزینه سرمایه بر مبنای ارزش‌های بازار بدست آمده است. برای درک تغییرات در ثروت سهامداران بهتر است که هزینه سرمایه بر مبنای ارزش‌های بازار با دارایی‌های شرکت بر مبنای ارزش‌های بازار بکار گرفته شود. بر این اساس شکل تعدیل شده ای از EVA بنام REVA بدست می‌آید که به‌صورت ‌زیر‌محاسبه ‌می‌شود:

(۲-۲)                                                                   REVA = (r-c) × M capital M capita

همان ارزش بازار دارایی های شرکت می باشد که به‌صورت زیر بدست می آید:

بدهی های جاری بدون بهره- ارزش دفتری بدهی ها+ ارزش بازار سهام ممتاز و سهام عادی= M capital
مزیت REVA نسبت به EVA در اینست که، در هر زمان REVA مثبت باشد برای سهامداران ارزش مضاعف ایجاد شده است، یعنی سود عملیاتی تامین کنندگان مالی که در پایان سال برحسب درصدی از ارزش بازار سرمایه آنها بیان شده است، بیشتر از هزینه فرصت سرمایه آنهاست. اما این وضعیت در EVA وجود ندارد زیرا تامین کنندگان مالی می توانند بازدهی را بر مبنای سود عملیاتی دریافت کنند که ازهزینه فرصت سرمایه شان کمتر می باشد، با وجود اینکه EVA مثبت است. در اصل EVA از اطلاعات قابل اتکاء تری استفاده می‌کند ولی این اطلاعات لزوماً اطلاعات مربوطی نیستند.
در این روش (REVA) به جای تاکید بر قابلیت اتکا اطلاعات (ارزش دفتری دارایی‌ها ) به مربوط بودن اطلاعات (ارزش روز دارایی‌ها) تاکید شده است و با توجه به اینکه برای محاسبه بازده از مبلغ سود خالص سال جاری استفاده می‌شود و اطلاعات سود خالص نیز (مثل بهای تمام شده کالای فروش رفته و مبلغ فروش) عمدتاً مربوط به دوره جاری هستند‏ بنابراین در نظر گرفتن ارزش روز دارایی ها در مخرج کسر محاسبه ی بازده، مطلوب تر به‌نظر می رسد (Damodaran, 2000).

۲-۲-۵- اندازه (لگاریتم میزان دارایی)

میزان دارایی‌ها در موسسات مالی مستقیماً با عملکرد مالی آنها در ارتباط است. ارزش تسهیلات، وابسته به ارزش نقد شدن وثایق آن است، در حالی که ارزش سرمایه‌گذاری ها وابسته به ارزش بازار است. از بانک انتظار می رود از دارایی های با ثبات در پرتفوی خود استفاده نماید .و برای کاهش ارزش دارایی های خود یک برنامه زمان بندی شده و ذخایر مناسب برای جبران ارزش آن در نظر بگیرد.

۲-۲-۶- ریسک اعتباری

مطالبات معوق و سررسید گذشته در صورت‌های مالی، مقادیر ذخیره اندوخته برای پوشش زیان های احتمالی، سود‌آوری بانک ازجمله آمارهای مورد نیاز است که از ترازنامه بانک قابل استخراج می‌باشد و مرتبط با عملکرد مالی بانک است.


جهت دانلود متن کامل تحقیق عوامل موثر بر بهبود عملکرد مالی بانک‌ها و مدل‌های ارزیابی عملکرد مالی کلیک نمایید